W 2025 roku liczba otwartych postępowań restrukturyzacyjnych przekroczyła 5000, z czego niemal 95% to postępowania o zatwierdzenie układu. Można zatem zadać sobie pytanie, skąd popularność tego trybu postępowania restrukturyzacyjnego. Zaletą postępowania jest jego szybkość, odformalizowanie i ochrona, którą zapewnia. W niniejszym artykule skupimy się na ostatnim wspomnianym aspekcie.
- Czas ochrony.
Od dnia dokonania obwieszczenia o ustaleniu dnia układowego, do dnia prawomocnego umorzenia postępowania w przedmiocie rozpoznania wniosku o zatwierdzenie układu albo zakończenia postępowania o zatwierdzenie układu dłużnik zyskuje swego rodzaju ochronę, która umożliwia mu podjęcie działań mających na celu przywrócenie płynności, w tym rozpoczęcie negocjacji z wierzycielami mających na celu ustalenie nowych, realistycznych terminów i warunków spłat zobowiązań.
Pamiętać należy jednak o ograniczeniu czasowym. Jeżeli bowiem w terminie 4 miesięcy od dnia dokonania obwieszczenia dłużnik nie złoży do sądu wniosku o zatwierdzenie układu, skutki obwieszczenia wygasają z mocy prawa. Przedmiotowe 4 miesiące to czas na podjęcie negocjacji z wierzycielami, zawarcie układu i złożenie do sądu wniosku o zatwierdzenie układu. Jeżeli w ciągu 4 miesięcy dłużnik złoży do sądu wniosek o zatwierdzenie układu to ochrona będzie trwała aż do dnia prawomocnego umorzenia postępowania w przedmiocie rozpoznania wniosku o zatwierdzenie układu albo zakończenie postępowania o zatwierdzenie układu.
Duże znaczenie ma zatem zrozumienie czym jest dzień układowy i dlaczego pełni tak ważną rolę. Z dniem układowym powstają skutki otwarcia postępowania restrukturyzacyjnego. Ustalenia dnia układowego dokonuje dłużnik, a raz wyznaczony dzień układowy pozostaje niezmieniony przez czas głosowania.
Układem objęte są wyłącznie wierzytelności powstałe przed dniem układowym. Wierzytelności powstałe po dniu układowym nie są objęte układem i dłużnik ma obowiązek je realizować. Dzień układowy determinuje też czas, jaki dłużnik i nadzorca układu mają na przeprowadzenie procedury zbierania głosów.
Co istotne z ochrony wynikającej z dokonania obwieszczenia o ustaleniu dnia układowego dłużnik może skorzystać raz na dziesięć lat.
- Ochrona przed wypowiedzeniem umów.
Pierwszym z aspektów ochrony jest ochrona przed wypowiedzeniem umów. We wskazanym okresie kontrahent dłużnika nie może wypowiedzieć mu umów istotnych dla prowadzenia działalności gospodarczej, m. in. umów najmu lub dzierżawy lokalu lub nieruchomości, w których prowadzone jest przedsiębiorstwo dłużnika, umów leasingu, umów poręczeń i ubezpieczeń majątkowych czy chociażby umów kredytu w zakresie środków postawionych do dyspozycji kredytobiorcy przed dniem otwarcia postępowania. Należy jednak pamiętać, że ochrona nie będzie skuteczna, gdy podstawą wypowiedzenia umowy jest niewykonywanie przez dłużnika, po dniu obwieszczenia o dniu układowym, zobowiązań nieobjętych układem lub inna okoliczność przewidziana w umowie, jeżeli zaistniała po dniu obwieszczenia.
- Ochrona przed egzekucją.
Drugim przejawem ochrony jest ochrona przed postępowaniem egzekucyjnym. Postępowanie egzekucyjne skierowane do majątku dłużnika wszczęte przed dniem obwieszczenia o ustaleniu dnia układowego podlega zawieszeniu z mocy prawa z dniem tego obwieszczenia. Co prawda zawieszenie postępowania egzekucyjnego nie powoduje uchylenia zajęć dokonanych do dnia obwieszczenia o ustaleniu dnia układowego, ale komornik nie może podejmować nowych czynności w danym postępowaniu egzekucyjnym.
Jeżeli układ zostanie zatwierdzony, postępowania egzekucyjne prowadzone przeciwko dłużnikowi, a dotyczące wierzytelności objętych układem z mocy prawa są umarzane.
Ponadto od dnia obwieszczenia o ustaleniu dnia układowego skierowanie egzekucji do majątku dłużnika oraz wykonanie postanowienia o zabezpieczeniu roszczenia na majątku dłużnika jest niedopuszczalne.
W obliczu złożoności postępowań restrukturyzacyjnych i ograniczeń czasowych, kluczowe jest profesjonalne wsparcie doradcy restrukturyzacyjnego. Skorzystanie z jego doświadczenia pozwala skutecznie zabezpieczyć firmę, przeprowadzić negocjacje z wierzycielami oraz wykorzystać pełnię ochrony przewidzianej prawem. Zapraszamy do kontaktu, by wspólnie opracować najlepszą strategię dla Państwa biznesu.
Anna Bocian Radca Prawny – senior associate
NK Legal Partners
